Volg ons

'Dit is de meest objectieve en betrouwbare ranglijst'

Op verzoek van BesteProduct.nl heeft prof. dr. Terpstra, hoogleraar van de leerstoelgroep Consumententechnologie en Productgebruik van Wageningen Universiteit, het concept en het tot stand komen van de ranglijst aan een kritische test onderworpen. Aan de hand van enkele vragen geeft hij zijn mening.

BesteProduct.nl zegt dat de ranglijst objectief en betrouwbaar is. Bent u het daarmee eens?

Professor Terpstra: "Nee. Maar dit is wel de meest objectieve en meest betrouwbare ranglijst die je kunt produceren. Ik denk niet dat je veel verder kunt komen. Het is beslist objectiever dan één test, aangezien in elk onderzoek fouten zitten. Door het gemiddelde van meerdere testen te berekenen, is de uitkomst een stuk betrouwbaarder."

Staat bij BesteProduct.nl het beste product ook daadwerkelijk bovenaan de ranglijst?

"Voor de doorsnee consument staat het best geteste product bovenaan. De consumenten met speciale wensen moeten in staat zijn, met de grove selectie die de site maakt en de specificaties die erbij staan, te bepalen wat voor hen het beste is."

In Nederland zijn diverse vergelijkingssites, waarbij de scores worden bepaald door de meningen van gebruikers. BesteProduct.nl is de eerste website die op basis van scores van vakbladen een ranglijst samenstelt. Welke conclusie trekt u als u BesteProduct.nl afzet tegen de bestaande vergelijkingssite? 

"BesteProduct.nl is een onafhankelijker site. De ranglijst is het resultaat van metingen door meerdere instituten. De resultaten zijn controleerbaar en een beetje neutraal, aangezien een test namelijk nooit helemaal neutraal kan worden uitgevoerd. Qua subjectiviteit is BesteProduct.nl veel beter dan de bestaande vergelijkingssites. Daar worden de resultaten heel sterk gebaseerd op de meningen van gebruikers. Dan krijg je rare dingen. Mensen kunnen namelijk niet objectief hun eigen aankopen beoordelen. Je hebt zelf het product gekocht. Dus de mate van tevredenheid zegt iets over jou. Mensen die een duur product aanschaffen hebben daarbij een veel kritischer houding, ze zijn minder snel tevreden. Bij een goedkoop product zijn mensen veel eerder geneigd het product beter te beoordelen."

Professor Terpstra

BesteProduct.nl baseert de scores op basis van meningen van experts bij vakbladen en consumentenorganisaties. Hoe deskundig zijn die mensen?

"Dat varieert heel sterk: van dé internationale expert tot een hobbyist. Met de correcties wordt daarop bij BesteProduct.nl heel zinvol ingespeeld. Door het testgedrag eerst te corrigeren, kunnen de resultaten met elkaar worden vergeleken. De minder deskundigen worden eruit geselecteerd. Als op de deskundigen geen screening was toegepast, had de lijst geen waarde gehad."

Hoe testen de gerenommeerde testinstituten? 

"Ze nemen een a-selecte steekproef uit een groep producten. Om een goed monster te krijgen, controleren ze of het product binnen de criteria valt. De extreme gevallen worden er zo uitgefilterd. Vervolgens testen ze via internationaal vastgestelde testmethodes. De resultaten worden ter controle voorgelegd aan de fabrikanten. Zij hebben geen invloed op de uitkomsten, maar kunnen checken of alle testen goed zijn uitgevoerd. Pas dan worden ze gepubliceerd."

Hoe testen de hobbyisten onder de deskundigen?

"Die krijgen een product toegestuurd en bekijken of ze het leuk vinden en geven er hun oordeel over. Vaak worden ze door de fabrikant ook uitgenodigd voor een leuke dag. Dan wordt de uitkomst van de test nooit slecht. Deze subjectieve beoordeling komt overigens meer voor in de softwarebranche dan bij consumentenelektronica. Voor die producten zijn goede testmethodes ontwikkeld."

Op de scores worden diverse correcties toegepast. Wat vindt u van de correctie op het beoordelingsgedrag van magazines? 

"De correctie op het beoordelingsgedrag is essentieel. Alleen door alle scores gelijk te trekken, kunnen ze met elkaar worden vergeleken. De eindscore wordt daardoor beter."

Wat vindt u van de correctie op de betrouwbaarheid van het onderzoek? 

"Dat de resultaten van testinstituten die beter testen zwaarder worden meegenomen, is zinvol."

En hoe denkt u over de correctie op leeftijd van de test? 

"Die is arbitrair. Daar hadden even gemakkelijk andere keuzes gemaakt kunnen worden."

Tot slot. Zou u zelf op basis van BesteProduct.nl een product aanschaffen? 

"Ja. Daar ben ik van overtuigd. Ik zal vermoedelijk niet precies de ranglijst volgen. Maar de toegevoegde waarde van de site is dat de testen worden verzameld, geordend en verwerkt. Daaruit komt een objectief oordeel waardoor je tot een onderbouwde keuze kunt komen."

Prof. dr. P.M.J. Terpstra is hoogleraar van de leerstoelgroep Consumententechnologie en Productgebruik van Wageningen Universiteit. Tevens is hij directeur en het wetenschappelijke brein achter de Stichting Onderzoek Huishoudelijke en Institutionele Technologie (SOHIT), een onafhankelijk onderzoeksbureau. SOHIT doet onderzoek naar huishoudelijke- en consumentenproducten en consumentengedrag. Meer informatie:  www.sohit.nl.

13 januari 2006 door Eelko Wester